Avrupa Birliği (AB) Konseyi, 150 milyar avroluk “Avrupa Güvenlik Eylemi (SAFE)” ortak savunma finansman programı kapsamında aralarında İtalya, Polonya ve Yunanistan’ın da bulunduğu 8 üye ülkenin daha savunma planlarının onaylandığını ve finansmandan paylarına düşeni alacaklarını duyurdu.
AB Konseyi’nin ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yapılan açıklamada, Estonya, Yunanistan, İtalya, Letonya, Bulgaristan, Polonya, Slovakya ve Finlandiya’nın ulusal savunma programlarının onaylandığı ifade edildi.
Bu ülkelerin, finansmandan paylarına düşeni alacakları belirtilen açıklamada, SAFE programının üye ülkelerin modern savunma teçhizatı edinmesi ve AB savunma hazırlığını artırmasına yardımcı olacağı kaydedildi.
AB üyesi 19 ülke, 1 Aralık 2025’te SAFE programı kapsamındaki ulusal savunma planlarını AB Komisyonuna sunmuştu.
Komisyon 15 Ocak’ta, Belçika, Bulgaristan, Danimarka, İspanya, Hırvatistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Portekiz ve Romanya’nın, 26 Ocak’ta da Estonya, Yunanistan, İtalya, Letonya, Litvanya, Polonya, Slovakya ve Finlandiya’nın ulusal planlarını onaylamıştı.
AB Konseyi 11 Şubat’ta, Belçika, Bulgaristan, Danimarka, İspanya, Hırvatistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Portekiz ve Romanya’nın planlarını onaylamış ve bu ülkelerin SAFE kapsamında finansmana erişebilmelerinin yolunu açmıştı.
Macaristan, Çekya ve Fransa’nın planları ise hala AB Komisyonu tarafından değerlendiriliyor.
SAFE mekanizması
AB’nin Rusya’dan algıladığı tehdit, Ukrayna’da devam eden savaş ve ABD’deki Donald Trump yönetiminin baskıları neticesinde kararlaştırdığı “savunmada 2030 hedefleri”nin bir parçası olan SAFE, 29 Mayıs 2025’te yürürlüğe girmişti.
Buna göre, AB ülkeleri, Ukrayna, (Avrupa Ekonomik Bölgesi’ne dahil) Norveç, Lihtenştayn ile İzlanda, 150 milyar avroya kadar kredi kullanarak ortak tedariklere katılabilecek. Bu ülkeler, birbirlerinin endüstrilerinden de ortak satın alımlar yapabilecek.
AB’ye aday ülkeler ve İngiltere gibi AB ile anlaşma imzalayan ülkeler de ortak tedariklere katılabilecek ancak imal edilecek bir savunma ürününün bileşenlerinin toplam değerinin yüzde 65’i “Avrupa içinden” (AB ülkeleri, Ukrayna, Norveç, Lihtenştayn ve İzlanda) gelmek zorunda olacak.
9 Eylül 2025’te AB, başvuran 19 üye ülke arasında 150 milyar avroluk savunma fonunun ön dağıtımının yapıldığını duyurmuştu.
En yüksek payı 43 milyar 734 milyon avro ile Polonya alırken, Fransa’ya 16 milyar 217 milyon avro, İtalya’ya 14 milyar 900 milyon avro pay ayrılmıştı.
Kaynak: AA