Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, 150 milyar avroluk “Avrupa Güvenlik Eylemi (SAFE)” ortak savunma finansman programı kapsamında 8 üye ülkenin daha ulusal planlarını onayladığını duyurdu.
Komisyondan yapılan açıklamada, Estonya, Yunanistan, İtalya, Letonya, Litvanya, Polonya, Slovakya ve Finlandiya’nın SAFE kapsamında sunduğu planların “titiz şekilde incelendiği” belirtildi.
Açıklamada, inceleme sonucunda bu ülkelerin planlarının kabul edildiği aktarılarak, “Bu 8 üye ülkeden oluşan grup, kredi anlaşmaları imzalandıktan sonra yaklaşık 74 milyar avroya hak kazanacak. Bu fonlar, en çok ihtiyaç duyulan stratejik kapasitelere hayati bir destek sağlayacak.” ifadeleri kullanıldı.
Komisyonun bu planları, AB Konseyinin onayına sunduğu ve Konsey’in cevap için 4 hafta süresinin olduğu kaydedilen açıklamada, 8 üye ülkeye ilk ödemelerin martta yapılmasının beklendiği bilgisi paylaşıldı.
AB üyesi 19 ülke, 1 Aralık 2025’te SAFE programı kapsamındaki ulusal savunma planlarını AB Komisyonuna sunmuştu.
Komisyon 15 Ocak’ta, Belçika, Bulgaristan, Danimarka, İspanya, Hırvatistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, Portekiz ve Romanya’nın ulusal planlarının onaylamıştı.
SAFE mekanizması
AB’nin Rusya’dan algıladığı tehdit, Ukrayna’da devam eden savaş ve ABD’deki Donald Trump yönetiminin baskıları neticesinde kararlaştırdığı “savunmada 2030 hedefleri”nin bir parçası olan SAFE, 29 Mayıs 2025’te yürürlüğe girmişti.
Buna göre, AB ülkeleri, Ukrayna, (Avrupa Ekonomik Bölgesi’ne dahil) Norveç, Lihtenştayn ile İzlanda, 150 milyar avroya kadar kredi kullanarak ortak tedariklere katılabilecek. Bu ülkeler, birbirlerinin endüstrilerinden de ortak satın alımlar yapabilecek.
AB’ye aday ülkeler ve İngiltere gibi AB ile anlaşma imzalayan ülkeler de ortak tedariklere katılabilecek ancak imal edilecek bir savunma ürününün bileşenlerinin toplam değerinin yüzde 65’i “Avrupa içinden” (AB ülkeleri, Ukrayna, Norveç, Lihtenştayn ve İzlanda) gelmek zorunda olacak.
9 Eylül 2025’te AB, başvuran 19 üye ülke arasında 150 milyar avroluk savunma fonunun ön dağıtımının yapıldığını duyurmuştu.
En yüksek payı 43 milyar 734 milyon avro ile Polonya alırken, Fransa’ya 16 milyar 217 milyon avro, İtalya’ya 14 milyar 900 milyon avro pay ayrılmıştı.
Kaynak: AA