Estonya merkezli e-Yönetişim Akademisi (eGA) tarafından hazırlanan küresel siber güvenlik endeksinde Arnavutluk ve Çekya ilk iki sırada yer aldı. İki ülke, Almanya, Birleşik Krallık ve Amerika Birleşik Devletleri gibi teknoloji alanında öne çıkan ülkeleri geride bıraktı.
Ulusal Siber Güvenlik Endeksi (NCSI), 155 ülke ve bölgenin siber saldırıları önleme ve bu saldırılara yanıt verme kapasitesini 100 üzerinden değerlendiriyor. Endeks; stratejik, önleyici ve müdahale edici siber güvenlik olmak üzere üç ana başlık altında, 12 kapasite ve 49 göstergeden oluşuyor.
Yasal düzenlemeler, özel siber güvenlik birimleri, kriz müdahale planları ve uluslararası işbirliği gibi çok sayıda alanı kapsayan endeks, yalnızca bir sıralama niteliği taşımıyor. NCSI aynı zamanda kanıtlar ve resmî belgelerden oluşan açık bir veri tabanı olarak hükümetlerin siber savunmalarındaki eksiklikleri belirlemelerine ve ihtiyaç duyulan alanlarda kapasite geliştirmelerine yardımcı oluyor.
Siber güvenliğin, jeopolitik gerilimlerin arttığı bir dönemde ulusal öncelik haline geldiği belirtiliyor. Enerji şebekeleri, hastaneler, ulaşım sistemleri ve finansal sistemler gibi kritik altyapılar dünya genelinde artan siber saldırıların hedefinde bulunuyor.
Endeksin ilk iki sırasında yer alan Arnavutluk ve Çekya, siber güvenlik sıralamalarında zirvede görülmesi beklenen ülkeler arasında yer almıyor. Buna karşılık Almanya 13’üncü, ABD 31’inci, Birleşik Krallık ise 42’nci sırada bulunuyor. Bu ülkelerin yanı sıra Moldova, Ürdün ve Kuzey Makedonya da sıralamada daha üst basamaklarda yer alıyor.
Listenin son sıralarında ise Mikronezya, Palau ve Timor-Leste bulunuyor.
Arnavutluk siber savunmada neden listenin zirvesinde?
Arnavutluk, 100 üzerinden 98,33 puan alarak endeksin ilk sırasında yer aldı.
Ülke; siber politika, uluslararası işbirliği, eğitim ve araştırmayı kapsayan stratejik göstergelerin tamamında tam puan aldı. Kritik altyapının korunması, tehdit analizi ve veri korumayı kapsayan önleyici göstergelerde de yine tam puana ulaştı.
Arnavutluk’un puan kaybettiği tek alan askerî siber savunma oldu. Ülke bu kategoride mevcut puanın üçte ikisini aldı.
Olaylara müdahale, kriz yönetimi ve siber suçlarla mücadele dahil diğer müdahale göstergelerinde ise tam puan alan Arnavutluk’un bu alandaki eksiği, silahlı kuvvetlerin siber operasyonlarını nasıl yürüteceğini belirleyen yayımlanmış bir askerî siber doktrinin bulunmaması olarak gösteriliyor.
Arnavutluk için bu üst seviye puan, İran devletine bağlı bilgisayar korsanlarının 2022’de gerçekleştirdiği ve Tiran’ın bu nedenle Tahran ile diplomatik ilişkilerini kesmesine yol açacak kadar ciddi olan siber saldırının ardından geldi; saldırı ülkeyi tepeden inen kapsamlı bir yasal yeniden yapılanma sürecine zorladı.
Söz konusu saldırı, ülkede kapsamlı bir yasal yeniden yapılanma sürecini beraberinde getirdi. Bu süreçte hukukî çerçeveler yeniden düzenlendi, savunma operasyonları Ulusal Siber Güvenlik Otoritesi altında merkezileştirildi ve Avrupa Birliği, ABD ile büyük teknoloji şirketleriyle ortaklıklar kuruldu.
Arnavutluk hükümeti ayrıca kamu hizmetlerinin yüzde 95’ini barındıran dijital portal e-Albania’nın güvenliğini artırmaya yönelik çalışmalar yürüttü.
Çekya’da mevzuat ve uygulama öne çıkıyor
Çekya da Arnavutluk gibi 98,33 puan alarak ikinci sırada yer aldı. Ülke, Arnavutluk’a kıyasla daha ileri bir dijital gelişmişlik seviyesine sahip bulunuyor.
Çekya, askerî siber savunma alanı dışında tüm kategorilerde tam puan aldı. Bu alandaki eksiklik de Arnavutluk’ta olduğu gibi yayımlanmış bir askerî siber doktrinin bulunmaması olarak öne çıkıyor.
Çekya’nın siber güvenlik kapasitesi; merkezî bir ulusal strateji, kamu ve özel sektör arasındaki koordinasyon ve AB ile NATO ittifaklarının desteğiyle faaliyet gösteren Ulusal Siber ve Bilgi Güvenliği Ajansı’na (NÚKIB) dayanıyor.
Ülke, ortaya çıkan tehditlere karşı ulusal siber güvenlik stratejisini düzenli olarak güncelliyor. Enerji, sağlık ve finans gibi kritik sektörlerde faaliyet gösteren şirketlere ise basit BT önlemlerinin ötesine geçen, sıkı ve kademeli uyum yükümlülükleri getiriyor.